Personel eğitimi, bir kurum içerisindeki yeni veya çalışma verimi düşük olan personellerin çalışma verimlerini arttırmak veya personelleri, şirketin misyon, vizyon ve işletme politikalarına hazırlamak / uyum sağlatmak amacıyla, çeşitli konu başlıklarında bilgi ve becerilerini arttırmaya yönelik verilen eğitimlerin tümüdür.
Personel eğitiminin bir alt başlığı olan personel geliştirme ise, mevcut durumu itibariyle başarılı olan ve terfi etmesi veya daha fazla sorumluluk alması planlanan bir personelin, mevcut durumunu daha da geliştirmek amacıyla verilen eğitimlerin tamamıdır.
Personel eğitimi, doğru zamanda ve doğru biçimde yapıldığında hem şirkete hem de personelin kendisine büyük ve bol miktarda faydalar sağlayan personel eğitimi genellikle personelin çalışma sahası dâhilinde mesai saatleri içerisinde uygulanıyor. Bununla birlikte şirket dışında bir mekânda personeli işten uzaklaştırarak da personel eğitimi verilebilir. İşbaşı personel eğitimi ve iş dışı personel eğitimi şeklinde de türleri bulunuyor.
İşbaşı personel eğitimi, çalışma ortamında uygulanıyor. Eğitimin iş ortamında verilmesi, daha hızlı öğrenmeye, teorik bilgileri uygulamaya, hataların kolay tespit edilmesine ve iş akışının devam etmesine olanak tanıyor. İşbaşı personel eğitiminin tek dezavantajı olan gürültü nedeniyle dikkat dağınıklığı sorunun önüne geçmek için personelleri daha izole bir ortamda eğitmek gerekiyor. Oryantasyon eğitimi, rotasyon, yönlendirme en fazla tercih edilen işbaşı eğitim yöntemleri arasında bulunuyor.
İş dışı personel eğitimi, şirketin içinde veya dışında personel iş başında değilken veriliyor. Bu personel eğitimi türünde personel eğitim aldığını daha açık ve net biçimde hissedebiliyor ve teorik bilgileri daha hızlı öğrenebiliyor. İş dışı eğitim, personele farklı ve yaratıcı bir bakış açısı kazandırsa da işveren açısından daha maliyetli oluyor. Konferans ve seminerler, örnekler ve laboratuvar yöntemleri en sık başvurulan iş dışı eğitim yöntemleri arasında bulunuyor.
PERSONEL EĞİTİMİNİN FAYDALARI
Personel eğitimi sayesinde çalışanlarınız tamamen çözüm odaklı çalışır, inisiyatif alabilir, sorunları daha hızlı bir şekilde çözebilir.
· Alınan eğitimler, hizmet kalitesi ve üretimi büyük oranda arttır.
· Mevcut personeller bu eğitimler ile beraber ekstre sorumluluk alma bilincine sahip olur.
· Şirketi yönetiminde dahil olduğu bu eğitimler personel maliyetlerinin de azalmasına olanak sağlar.
· Alınan eğitimler sayesinde çalışanların ast ve üstleri ile olan ilişkiler düzene girmektedir.
Personel eğitimi yalnızca işletmelere değil, personele de önemli avantajlar sunuyor. İş tatminini yükselten personel eğitimiyle çalışan, özgüvenini artırıyor ve yeni sorumluluklar alma konusunda daha istekli oluyor. Kişisel gereksinimlerin tatmin edilmesi ve başarma duygusunun gelişmesiyle birlikte önderlik bilgisi artıyor. Bu eğitimlerle yeniliğe kapalı olan personellerin dahi sisteme uyumlu hale gelmesini sağlıyor.
ÇALIŞANLARIN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMİ
İş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin usul ve esaslarını bilen ekiplerin eğitim vermesi ve çalışması çalışanların sağlığı ve güvenliği açısından son derece önemlidir. Bu konu ile ilgili bir yönetim sistemi oluşturmak için sadece işverenin üzerine sorumluluk düşmez, çalışanların da sorumlulukları vardır. İş sağlığı güvenliği eğitimlerinin usul ve esasları, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu 30.06.2012 tarihli ve 28339 sayılı Resmî Gazetede yayımlanmıştır. Bu nedenle de iş sağlığı ve güvenliği konusuna ilişkin mevzuat tek bir yerde toplanmıştır. Kanunun 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile işverenlere yüklenen tüm yükümlülükler, çalışanların iş sağlığı ve güvenliği hakkının korunması için geliştirilmiş bir kanundur. Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümleri kapsamında tüm işverenler çalışanlarına sertifikalı iş sağlığı ve güvenliği eğitimi verdirmek zorundadır.
İş sağlığı ve güvenliği (İSG) eğitimi güvenlik kültürü kazanılmasında son derece önemlidir. Yapılan araştırmalar; İş Kazalarının, % 88 ’i insan hatası sebebiyle, %10 ‘u mekanik hatalar sebebiyle, %2’si öngörülemeyen, önlenemeyen sebeplerle meydana gelmektedir.
İş Kazalarının %50’si kolaylıkla önlenebilecek kazalardır. İş Kazalarının % 48’i sistemli bir çalışma ile önlenebilecek türden kazalardır. Kazaların sadece % 2 ‘si önlenemeyecek türden kazalardır. Meslek hastalıklarının ise % 100 ü gerekli tedbirlerin alınması suretiyle önlenebilmektedir.
İşçinin ve İşverenin Yükümlülükleri
İşçinin ve işverenin yükümlülüklerini yerine getirmesi gerekir. Bu noktada ise yükümlülüklerin ayrı ayrı bilinmesi son derece önemlidir. İşçi ve işverenlerin sorumlulukları ise genel olarak aşağıdaki gibidir:
1. İŞÇİNİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ
• İşyerindeki makine, cihaz, araç, gereç, tehlikeli madde ve diğer üretim araçlarını kurallara uygun şekilde kullanması gerekir. Bu cihazların güvenlik donanımlarını doğru şekilde kullanmak, keyfi olarak çıkarmamak ve değiştirmemek son derece önemlidir.
• Kendilerine sağlanan kişisel koruyucu donanımı doğru kullanması ve koruması beklenir.
• İşyerindeki makine, cihaz, araç, gereç, tesis ve binalarda sağlık ve güvenlik yönünden ciddi ve yakın bir tehlike ile karşılaştıklarında işvereni veya çalışan temsilcisini bilgilendirmesi gerekir.
• Kendi görev alanında, iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için işveren ve çalışan temsilcisi ile iş birliği yapması son derece önemlidir.
2. İŞVERENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ
• İşyerinde iş organizasyonunu tehlikeleri ve riskleri değerlendirerek belirlemesi gerekir.
• İşçilerin işle ilgili güvenliğini sağlamak için risk değerlendirmesi yapmak temel görevlerindendir.
• İşçilere ilk yardım ve acil durum planı oluşturma ile yangınla mücadele yükümlülüğünü yerine getirmesi beklenir.
• İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini sunması gerekir.
• Sağlık gözetimi yapmalıdır.
• İşçileri bilgilendirme yükümlülüğüne sahiptir.
• İşçilerin eğitimini sağlamak görevlerinden biridir.
• İşçilerin görüşünü alma ve katılımını sağlama sorumluluğudur.
15.05.2013 tarih ve 28648 sayılı Resmî Gazete ’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” in 5 inci maddesine göre ise işverenler, çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri ile ilgili aşağıda belirtilenleri yapmakla yükümlüdür.
• Programların hazırlanması ve uygulanması,
• Eğitimler için uygun yer, araç ve gereçlerin temin edilmesi,
• Çalışanların bu programlara katılması ve katılımların eğitim katılım tutanağı ile kayıt altına alınması
• Program sonunda katılanlar için katılım belgesi düzenlenmesi.
İşverenler, çalışanlarına en az aşağıda belirtilen konuları içerecek şekilde iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin verilmesini sağlamakla yükümlüdür.
1. Genel konular
a. Çalışma mevzuatı ile ilgili bilgiler,
b. Çalışanların yasal hak ve sorumlulukları,
c. İşyeri temizliği ve düzeni,
d. İş kazası ve meslek hastalığından doğan hukuki sonuçlar
2. Sağlık konuları
a. Meslek hastalıklarının sebepleri,
b. Hastalıktan korunma prensipleri ve korunma tekniklerinin uygulanması,
c. Biyolojik ve psikososyal risk etmenleri,
d. İlkyardım,
e. Tütün ürünlerinin zararları ve pasif etkilenim,
3. Teknik konular
a. Kimyasal, fiziksel ve ergonomik risk etmenleri,
b. Elle kaldırma ve taşıma,
c. Parlama, patlama, yangın ve yangından korunma,
d. İş ekipmanlarının güvenli kullanımı,
e. Ekranlı araçlarla çalışma,
f. Elektrik, tehlikeleri, riskleri ve önlemleri,
g. İş kazalarının sebepleri ve korunma prensipleri ile tekniklerinin uygulanması,
h. Güvenlik ve sağlık işaretleri,
i. Kişisel koruyucu donanım kullanımı,
j. İş sağlığı ve güvenliği genel kuralları ve güvenlik kültürü,
k. Tahliye ve kurtarma
Eğitimler, değişen ve ortaya çıkan yeni riskler de dikkate alınarak aşağıda belirtilen düzenli aralıklarla tekrarlanır.
a. Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde yılda en az bir defa.
b. Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde iki yılda en az bir defa.
c. Az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde üç yılda en az bir defa.
İş kazası geçiren veya meslek hastalığına yakalanan çalışana işe dönüşünde çalışmaya başlamadan önce, kazanın veya meslek hastalığının sebepleri, korunma yolları ve güvenli çalışma yöntemleri ile ilgili ilave eğitim verilir.
Herhangi bir sebeple altı aydan fazla süreyle işten uzak kalanlara, tekrar işe başlatılmadan önce bilgi yenileme eğitimi verilir.
İşveren, yıl içinde düzenlenecek eğitim faaliyetlerini gösteren yıllık eğitim programının hazırlanmasını sağlar ve onaylar. Yıllık eğitim programında, verilecek eğitimlerin konusu, hangi tarihlerde düzenleneceği, eğitimin süresi, eğitime kimlerin katılacağı, eğitimin hedefi ve amacı hususlarına yer verilir.
Çalışanlara verilecek eğitimler, çalışanların işe girişlerinde ve işin devamı süresince belirlenen periyotlar içinde ve aşağıdaki sürelere uygun olarak verilmelidir.
a. Az tehlikeli işyerleri için en az sekiz saat,
b. Tehlikeli işyerleri için en az on iki saat,
c. Çok tehlikeli işyerleri için en az on altı saat
Eğitim sürelerinin bütün olarak değerlendirilmesi esas olmakla birlikte bir saatten az olmamak kaydıyla işyerindeki vardiya ve benzeri iş programları da dikkate alınarak farklı zaman dilimlerinde de değerlendirilebilir.
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMİN ÖNEMİ NELERDİR?
Sağlık ve çalışan hayatı, bir işin devamlılığı için en önemli konudur. Bu konuya gereken özen gösterildiğinde;
• Çalışanların meslek hastalığına yakalanma ihtimalleri oldukça azalır.
• İşveren, yasal yükümlülüklerini yerine getirmiş olur.
• Çalışanların firmaya, işletmeye veya kuruma olan güveni artar. Bu da marka imajına olumlu bir şekilde yansır.
• Hem işçi hem de işveren olası acil durumlar karşısında yapmaları gerekenler konusunda hazırlıklı olur.
• Önceden bilgilendirilen personel, sağlığını koruma noktasında doğru hareket edeceğinden sağlık harcamaları azalabilir.